Wokół „Gazety Toruńskiej” (1867-1921) ||14.12.2017||

W czwartek, 18 grudnia zapraszamy na kolejne spotkanie z cyklu „Wieczory Toruńskie”. Tematem wieczoru będzie „Gazeta Toruńska”. O początkach, losach i roli tej najstarszej na Pomorzu polskojęzycznej gazety codziennej, a także o związanych z nią zasłużonych i barwnych postaciach, opowiedzą eksperci z Instytutu Historii Polskiej Akademii Nauk – prof. Szczepan Wierzchosławski i dr Tomasz Krzemiński. Spotkaniu towarzyszyć będzie ekspozycja ze zbiorów Książnicy Kopernikańskiej prezentująca dzieje i twórców pierwszego polskiego dziennika wydawanego w Toruniu.Wieczór Toruński w Książnicy Kopernikańskiej rozpocznie się o godz. 18.

Dr Katarzyna Tomkowiak z Książnicy Kopernikańskiej o „Gazecie Toruńskiej”:

Toruń, dzięki zmianom komunikacyjnym (budowa linii kolejowej), ale i powstaniu polskiej gazety codziennej (wychodziła 6 razy w tygodniu z wyjątkiem poniedziałków i dni świątecznych) stał się ośrodkiem polskiej kultury w Prusach Zachodnich, w tym także ośrodkiem ruchu prasowego. Zastąpił w tej roli Chełmno, gdzie wydawano „Nadwiślanina” (ostatni numer 28 grudnia 1866).

Pierwszy numer „Gazety Toruńskiej” ukazał się we wtorek, 1 stycznia 1867 – był to nakład komisowy Franciszka Tadeusza Rakowicza (który kierował także redakcją). Gazeta była drukowana przez Józefa Buszczyńskiego, (który przybył do miasta z Poznania) w pierwszej polskiej drukarni, która mieściła się przy ulicy Żeglarskiej, a  później przy Mostowej. Umowę z Buszczyńskim podpisał Ludwik Ślaski, który reprezentował grupę właścicieli wydawnictwa.

Red. Franciszek Tadeusz Rakowicz pozyskał do współpracy samego Józefa Ignacego Kraszewskiego. Od 1 stycznia 1872 nakład gazety przejął z wydawnictwem drukarz i wydawca Józef Buszczyński (odpowiadał za nakład i wydawnictwo do 1894). Kontynuował dzieło ojca od 1887 – syn Sylwester – który wydawnictwo zreorganizował. Pismo zyskało dodatki i energicznego redaktora Jan Brejskiego (który w 1902 kupił gazetę – jej druk przejęła firma Marii Brejskiej, faktycznie była to druga polska drukarnia).

Oprócz Rakowicza „Gazetę Toruńską” współredagowali , m.in. Władysław Łebiński, Teodor Chrzanowski, Ignacy Danielewski, Hieronim Derdowski, Józef Glinkiewicz i Jan Brejski.

Gazeta nie była przeznaczona dla masowego odbiorcy, bo w mieście ludność polska nie była w większości – kiedy pismo powstało. Nie była to grupa zamożna, pismo zaadresowane było także do ludności wiejskiej, np. dodatek „Gospodarz”. A dla pozyskania czytelników wydawano prócz „Gazety Toruńskiej”, „Gazetę Codzienną” i „Przyjaciela” (lata 90. XIX w. – nakład i druk u Buszczyńskich).

W obszarze winiety zamieszczano także informacje o druku ogłoszeń – przyjmowano je we wszystkich językach, a agentury gazety znajdowały się w Poznaniu, Chełmnie i Bydgoszczy, Berlinie, Hamburgu, Frankfurcie nad Menem, w Wiedniu, Bazylei i Paryżu, ale i we Lwowie. Redakcja wprowadziła unikatowy na ówczesnym rynku prasowym – roczny abonament na ogłoszenia. Prowadzący ówczesne interesy znaleźli tam także informacje z giełdy berlińskiej, gdańskiej czy londyńskiej – ten dział był nawet częściej wykorzystywany przez rzemieślników i kupców niemieckich niż polskich.

Polaków zajmowały materiały prasowe dotyczące obchodów ważnych dla Polski rocznic i osób z nimi związanych, np. obchody kopernikowskie, te poświęcone Tadeuszowi Kościuszce, Piotrowi Skardze i czy w końcu słynny tekst „Witaj nam, matko Polsko” (po powrocie Torunia i Pomorza do Macierzy); na uwagę zasługują materiały o emancypacji kobiet, drukowane w odcinkach utwory literackie nie tylko Kraszewskiego, ale i Rodziewiczówny, kronika i ogłoszenia, artykuły o działalności lokalnych stowarzyszeń, np. Towarzystwa Czytelni Ludowych czy Towarzystwa Śpiewaczego „Lutnia”, materiały opisujące stosunek kościoła katolickiego do kwestii narodowych i politycznych (w pierwszym okresie „nowatorsko” propagowano na łamach gazety – oddzielenie zadań Kościoła od polityki!; później odwrotnie)

Twórcy gazety pozostali w pamięci torunian, nawet tych którzy o tym nie wiedzą,  chociażby poprzez nazwy ulic: Rakowicza, Danielewskiego, Kraszewskiego, Buszczyńskich – bo czy każdy chodząc po mieście kojarzy te nazwiska właśnie z pierwszą polską gazetą w Toruniu.

Ekspozycja towarzysząca wieczorowi:

Podstawą wystawy są pamiątki po rodzinie Buszczyńskich (Józefa i Sylwestrów), w tym te dokumentujące ich polską drukarnię, w której drukowano także „Gazetę Toruńską”. Materiały pochodzą ze zbiorów Książnicy Kopernikańskiej (depozytu Towarzystwa Naukowego w Toruniu). Pozyskane do zasobów biblioteki – dzięki zaangażowaniu Tadeusza Zakrzewskiego w 1990, od siostry i jej córki ostatniego z Sylwestrów czyli Teodora Sylwestra Buszczyńskiego.

Na kolekcję składa się: fragment fachowego księgozbioru toruńskich drukarzy, fotografie rodzinne, dokumenty firmy, w tym umowa z Ludwikiem Ślaskim, czy trzy pieczęcie korespondencyjne Buszczyńskich oraz akcesoria sztuki drukarskiej. O tej kolekcji pisał na łamach „Nowości” Andrzej Churski w 1990, a ostatni z „rodu” członek rodziny Buszczyńskich – pracował w oficynie drukarskiej Książnicy Miejskiej.

Klimat epoki przybliżają także wydruki z Gazety Toruńskiej – jej winiety, reklamy i ogłoszenia.

Uczestnicy Wieczoru na pamiątkę ekspozycji otrzymają małą niespodziankę od organizatorów – w końcu święta tuż tuż…

Organizatorem Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej – Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu jest Samorząd Województwa Kujawsko-Pomorskiego.

Wstęp wolny!

Kambodża – w Królestwie Khmerów ||16.12.2017||

Zapraszamy na spotkanie z podróżnikiem Zdzisławem Preisnerem, którego tematem przewodnim będzie Kambodża. Te odbędzie się w Muzeum Sztuki Dalekiego Wschodu w Kamienicy pod Gwiazdą, 16 grudnia (sobota), o godz. 17.

Zdzisław Preisner – doktor geografii, podróżnik, fotograf, właściciel Oficyny Wydawniczej „Turpress”. Odwiedził 113 krajów na wszystkich kontynentach, skąd przywiózł ponad 60 tys. fotografii w postaci slajdów oraz około 20 tys. obrazów cyfrowych. Specjalizuje się w zagadnieniach z zakresu geomorfologii, glacjologii, geografii regionalnej świata, geoturystyce. W czasie podróży, obok fascynacji przyrodą, zainteresowany miejscowymi kulturami, historią, architekturą, sztuką, etnografią, obyczajami itp.

Spotkanie to odbędzie się w ramach cyklu spotkań „Odkrywamy Azję” poświęconych kulturze azjatyckiej zaplanowanych na listopad oraz grudzień 2017 roku. W programie m.in. warsztaty kaligrafii japońskiej, wykłady, prezentacje, spotkania z podróżnikami.

Wstęp wolny!

Pokoleniowe starcie – warsztaty do spektaklu ,,Tango” ||14.12.2017||

Zapraszamy na ,,Pokoleniowe starcie”, czyli wyjątkowe warsztaty dla duetów: młodzież + rodzic/babcia/dziadek. Te towarzyszą spektaklowi ,,Tango” w reż. Piotra Ratajczaka i odbędą się 14 grudnia (czwartek), o godz. 20 w Teatrze im. Wilama Horzycy. Zajęcia poprowadzą: Paweł Kowalski, Arkadiusz Walesiak

Dramat Sławomira Mrożka to przestrzeń ścierania się różnych idei, postaw, poglądów oraz dróg do szczęścia. Jednym z podstawowych tematów ,,Tanga” jest spór pokoleniowy. Podczas warsztatów zapytamy o to, co nas łączy, a co dzieli oraz spróbujemy zrozumieć wzajemne potrzeby i pragnienia. Poszukamy także sposobów na uczynienie sporu pokoleniowego procesem twórczym, w czasie którego każda ze stron się rozwija i poznaje rzeczywistość z innej perspektywy.

Zgłoszenia: promocja@teatr.torun.pl

Liczba uczestników: 20 osób
Warunkiem uczestnictwa w warsztatach jest posiadanie biletu na spektakl ,,Tango” grany w dowolnym terminie.

Projekt Regał – spotkanie z książką autorską ||14.12.2017||

Kiedy jakaś książka autorska czuje się „niewydana” – jest Projekt Regał! To oddolna inicjatywa, mająca na celu udostępnianie szerszemu gronu odbiorców niepublikowanych dotąd książek autorskich. Przy okazji jednak realizuje ona wiele dodatkowych zadań. Dlaczego i jak powstał Regał? Czym jest książka autorska i skąd wiemy, że właśnie z taką mamy do czynienia? I wreszcie… czy każdy może być autorem? Podczas spotkania będzie można nie tylko poznać odpowiedzi na te i inne pytania, ale także obejrzeć i przeczytać wybrane książki autorskie, biorące udział w projekcie. Serdecznie zapraszamy 14 grudnia (czwartek), o godz. 18 w Wozowni!

Dominika Czerniak-Chojnacka – doktorantka UMK, asystentka na Uniwersytecie Artystycznym w Poznaniu, ilustratorka, plakacistka. Pomysłodawczyni i koordynatorka Projektu Regał.

Cykl „Projekt dla…” dofinansowano ze środków Gminy Miasta Toruń.

Wstęp wolny!

Piernik najlepiej smakuje jesienią ||6-30.12.2017||

Muzeum Okręgowe w Toruniu zaprasza na projekt pod tytułem Piernik najlepiej smakuje jesienią realizowany w dniach 6 – 30 grudnia w Muzeum Toruńskiego Piernika przy ulicy Strumykowej 4. Poprzez organizację wydarzenia „Piernik najlepiej smakuje jesienią” pragniemy kontynuować tradycję smakowitych i aromatycznych spotkań w Muzeum Toruńskiego Piernika.

PROGRAM

 6 grudnia – Mikołajki

10.00, 11.00, 12.00Mikołajkowy poranek dla najmłodszych – II piętro (obowiązuje wcześniejsza rezerwacja)

Opowieść o najwybitniejszym z mieszkańców Torunia – Mikołaju Koperniku.

Spotkanie połączone z warsztatami, podczas których będzie można samodzielnie wykonać pierniki dekoracyjne, których motywy związane będą z postacią Mikołaja Kopernika. Powstaną one w tradycyjny sposób: przy użyciu drewnianych form piernikowych, przygotowanych w oparciu o formy historyczne znajdujące się w zbiorach Muzeum Okręgowego w Toruniu.

10 – 16 – Idą, idą Święta warsztaty wypieku pierników dekoracyjnych (parter, sala warsztatowa – obowiązuje wcześniejsza rezerwacja)

Spotkanie połączone z warsztatami podczas których będzie można samodzielnie wykonać świąteczne ozdoby piernikowe.

W tym dniu wszyscy uczestnicy warsztatów będą mieć możliwość udekorowania  drzewka świątecznego znajdującego się w Muzeum Toruńskiego Piernika własnoręcznie przygotowanymi ozdobami z piernika.

7 grudnia 2017 – Dzień świętego Ambrożego

11.30, 12.30O miodzie i nie tylko… – kuchnia za salonikiem (I piętro)

Pogadanka prezentująca znaczenie pszczół dla życia na Ziemi. Uczestnicy będą także mieli okazję poznać podstawowe akcesoria niezbędne w pracy pszczelarza.

10 – 16 – Idą, idą Święta – warsztaty wypieku pierników dekoracyjnych (parter, sala warsztatowa – (obowiązuje wcześniejsza rezerwacja)

Spotkanie warsztatowe, podczas których będzie można samodzielnie wykonać z ciasta piernikowego, oprócz tradycyjnych motywów piernikowych, świąteczne ozdoby na choinkę. Z okazji dnia Św. Ambrożego uczestnicy warsztatów będą także mieli możliwość przygotowania pierników z motywem ula i pszczół.

6-30 grudnia 2017

Boże Narodzenie piernikiem pachnące…

 8, 15, 22.12.2017 – godz. 10.30 –  Piernikowe herbarium – II piętro

Warsztaty, podczas których uczestnicy poznają najważniejsze przyprawy wchodzące w skład ciasta piernikowego, ich właściwości, historię i inne niż kulinarne zastosowanie. Zwieńczeniem spotkania będzie tworzenie kart „piernikowego zielnika”.

Codziennie, od godziny 10 do 16, zapraszamy do wzięcia udziału w warsztatach wypieku pierników dekoracyjnych (parter, sala warsztatowa – obowiązuje wcześniejsza rezerwacja),  podczas których będzie można samodzielnie wykonać pierniki dekoracyjne. Powstaną one w tradycyjny sposób: przy użyciu drewnianych form piernikowych, przygotowanych w oparciu o formy historyczne znajdujące się w zbiorach Muzeum Okręgowego w Toruniu. Dodatkowo, uczestnicy będą mieli możliwość przygotowywania piernikowych ozdób świątecznych.

Ponadto:

Piernikowe łamigłówki. Gry i zabawy o tematyce piernikowej.

Konkursy dla uczestników spotkań w Muzeum Toruńskiego Piernika i wszystkich smakoszy pierników.

Uwaga:

Na spotkania warsztatowe obowiązują wcześniejsze zapisy – tel. 56 656-70-79,  56 656-70-87

Koszt udziału w warsztatach: bilet normalny – 13 zł, bilet ulgowy – 9 zł

 Opracowanie programu: Małgorzata Mikulska – Wernerowicz

Spotkanie z Andrzejem Kamińskim ||9.12.2017||

9 grudnia (sobota), o godz. 15.30 Muzeum Okręgowe w Toruniu zaprasza do Ratusza Staromiejskiego na spotkanie z Andrzejem Kamińskim – słynnym fotografem, autorem albumu „Toruń w obiektywie fotoreportera 1960 – 2000” oraz wystawy pod tym samym tytułem prezentowanej obecnie na dziedzińcu Ratusza. 

Wydarzenie to będzie jednocześnie uroczystym finisażem wspomnianej ekspozycji „Toruń w obiektywie w fotoreportera 1960 – 2000” dlatego też tym razem, prezentowane będą fotografie dawnego Torunia, które nie trafiły ani do albumu, ani na wystawę. Będzie to zatem wyjątkowa okazja, by znów odbyć sentymentalną podróż po mieście, którego już nie ma. Na niektórych fotografiach Toruń jest nieco senny i smutny, z innych zdjęć tryska radość pomimo, że to  przecież okres PRL-u. Na kilku dominującym widokiem są tzw. kocie łby i błoto, lecz na innych widać miasto zadbane, pojawiają się znaczące inwestycje – budowa Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, osiedla Rubinkowo, wielkich zakładów pracy czy nowych tras komunikacyjnych. Lata 70. to również  początek prac nad renowacją historycznej starówki. Rozrywki mieszkańcom dostarczają z kolei, obecni na wielu zdjęciach sportowcy, których Andrzej Kamiński z lubością fotografował przez lata, podczas wielu różnych imprez, także rangi międzynarodowej.

Spotkanie połączone ze sprzedażą albumu „Toruń w obiektywie fotoreportera 1960-2000” w świątecznej, promocyjnej cenie 45 złotych!

Wstęp wolny!

VI Toruńska Noc Muzealna ||2.12.2017||

Muzeum Okręgowe w Toruniu zaprasza na VI Toruńską Noc Muzealną organizowaną z okazji 20-lecia wpisania Torunia na Listę Światowego dziedzictwa UNESCO, która odbędzie się w najbliższą sobotę, 2 grudnia w godzinach 16– 22.

Tematem przewodnim wydarzenia będzie oczywiście toruńska starówka i jej historia. W programie m.in. zajęcia edukacyjne traktujące o jej najcenniejszych zabytkach, film „Księga Toruń 3D” w przyjazny sposób opowiadający historię grodu Kopernika oraz oprowadzanie po niedawno otwartej wystawie „Toruń – życie nad Wisłą”. Główną atrakcją będzie z pewnością wejście na Wieżę Ratusza Staromiejskiego i możliwość podziwiania nocnej panoramy naszego miasta.

PROGRAM:

Muzeum Historii Torunia (ul. Łazienna 16)

Najcenniejsze budowle Starego Miasta. Toruń w UNESCO – rodzinne zajęcia edukacyjne, godz. 16.30, 18.30, piwnica edukacyjna

Oprowadzanie po wystawie „Toruń – życie nad Wisłą”, godz. 19, 21.

„Księga Toruń 3D” – pokazy multimedialne, godz. 16, 17, 18, 19, 20, 21. Pokazy dla grup maksimum 30-osobowych. Rezerwacja wejścia – tel. 56 660 56 19. W przypadku wolnych miejsc – wstęp bez rezerwacji.

Ponadto:

♦ Nocna panorama Torunia – wejście na wieżę Ratusza Staromiejskiego (od 16.00 do 21.30)

♦ Wejście na dziedziniec Ratusza Staromiejskiego do godz. 22.00

Wstęp na wszystkie wydarzenia jest bezpłatny.

Kiermasz bożonarodzeniowy w Muzeum Etnograficznym ||10.12.2017||

W niedzielę, 10 grudnia o godz. 10 w Muzeum Etnograficznym odbędzie się bożonarodzeniowy kiermasz świąteczny. Dzień wcześniej, w sobotę, 9 grudnia o 16, zaplanowano rodzinne warsztaty. Podczas zajęć prowadzonych przez twórców ludowych wykonane zostaną tradycyjne ozdoby choinkowe.

Na kiermasz przyjedzie ponad stu twórców, którzy zaprezentują tradycyjne wyroby rękodzielnicze związane z Bożym Narodzeniem oraz regionalne przysmaki. Na stoiskach zobaczyć będzie można słomiane i wiórowe ozdoby choinkowe, ręcznie malowane szklane i ceramiczne bombki, woskowe świece i stroiki świąteczne, haftowane bieżniki i serwetki, rzeźbione anioły, szopki oraz postacie świętych. Garncarze zaprezentują całą gamę wyrobów ceramicznych, od tradycyjnych glinianych a także kamionkowych garów, po bogato szkliwione, fantazyjne naczynia. Podziwiać będzie można również wyroby z wikliny, kolorowe łowickie wycinanki, drewniane i szmaciane zabawki oraz oryginalną biżuterię. Miłośnicy tradycyjnych smaków będą mogli zakupić wędliny, miody, chleb na zakwasie, sękacze, pierniki, domowe wypieki i przetwory.

Bilety na kiermasz dostępne w dniu imprezy: 4zł – normalny, 2 zł – ulgowy, 10 zł – rodzinny (2+2)

Zwiedzanie Dworu Artusa ||12.12.2017||

Dwór Artusa. Miejsce doskonale Ci znane, jednak nie do końca odkryte? Czas to zmienić! Już 12 grudnia (wtorek) o godzinie 16.30 odbędzie się zwiedzanie właśnie tego uroczego i przepełnionego magią zabytku.

Dwór Artusa to nie tylko siedziba instytucji kultury, ale także zabytek historyczny i architektoniczny. Raz w miesiącu, pod okiem przewodnika, wszyscy chętni mogą obejrzeć niedostępne na co dzień zakamarki budynku, posłuchać historii, opowieści i legend związanych z Dworem.

Bilety: 4 zł ulgowy, 6 zł normalny

Indie z miłością i śmiechem – spotkanie z Piotrem Bielskim ||2.12.2017||

Zapraszamy na spotkanie z Piotrem Bielskim zatytułowane „Indie z miłością i śmiechem”, które odbędzie się w Muzeum Sztuki Dalekiego Wschodu w Kamienicy pod Gwiazdą 2 grudnia (sobota), o godz. 17. 

Piotr Bielski jest socjologiem, podróżnikiem, autorem książek „Joga śmiechu. Droga do radości” (2016) i „Indie z miłością i śmiechem” Przewodnik subiektywny” (2017) oraz organizatorem autorskich wypraw do Indii.

Spotkanie to odbędzie się w ramach cyklu spotkań „Odkrywamy Azję” poświęconych kulturze azjatyckiej zaplanowanych na listopad oraz grudzień 2017 roku. W programie m.in. warsztaty kaligrafii japońskiej, wykłady, prezentacje, spotkania z podróżnikami.

Wstęp wolny!